Gıda fabrikasının havalandırma filtresi için genel bir “gıdaya uygunluk sertifikası” talebi, neyin kanıtlanması gerektiğini tanımlamaz. Önce filtrenin nerede kullanılacağını, gıdanın hangi koşullarda havaya maruz kaldığını ve kontaminasyon risklerini belirleyin. Ardından filtrasyon performansını, filtre yapısını ve geçerli gıda teması gerekliliklerinin karşılandığını gösteren belgeleri isteyin.
Conta malzemesi beyanı, filtre verim raporu ve klima santrali hijyen değerlendirmesi farklı özellikleri değerlendirir. Her belge, değerlendirdiğiniz ürünü ve kullanımı kapsamalıdır.
Önce hangi hava sistemini kastettiğinizi belirleyin
Gıda tesislerinde hava çeşitli şekillerde kullanılır. Bina havalandırması, insanların bulunduğu mekânları ve üretim alanlarını besler. Proses havası, üretimin bir parçası olarak ürünle temas edebilir. Basınçlı hava ekipmanı çalıştırabilir veya ürünle temas eden bir uygulamaya girebilir. Yalnızca hepsinde “hava” sözcüğü geçiyor diye bu farklı kullanımlar için aynı şartname uygulanmamalıdır.
EHEDG Guideline 47, gıda fabrikalarının bina havalandırması ve hava kalitesi kontrolü için hava işleme sistemlerini ele alır. Yayımlanmış kapsamı proses havası beslemelerini, basınçlı havayı ve belirli egzoz sistemlerini hariç tutar. ISO 8573-1 ise basınçlı havanın saflığını parçacık, su ve yağ açısından sınıflandırır. Dolayısıyla basınçlı hava saflık tanımı, bina havalandırma filtresinin şartnamesinin yerini tutmaz. EHEDG Guideline 47 kapsamı, ISO 8573-1:2010
Teklif istemeden önce filtreyi basit bir hava akış şemasında işaretleyin. Havanın nereden geldiğini, nereye gittiğini ve filtre çıkışından sonraki alanda açıkta gıda bulunup bulunmadığını gösterin. Bu, tedarikçiyle kalite ekibinizin aynı uygulamayı değerlendirmesine yardımcı olur.
AB gıda hijyeni kuralları havalandırmadan gerçekte ne ister?
İlgili hükümler kapsamındaki gıda tesisleri için Regulation (EC) No 852/2004; uygun havalandırma, mekanik hava akışının kirli alanlardan temiz alanlara yönelmesinin önlenmesi ve temizlik veya değişim gerektiren filtreler ile diğer parçalara erişim ister. Ayrıca gıda hijyenini, işletmeci sorumluluğunu ve HACCP ilkelerine dayanan prosedürleri içeren daha geniş bir sistem içinde ele alır. Bir filtre sertifikasını bütün üretim ortamının onayına dönüştürmez. Regulation (EC) No 852/2004, Madde 5 ve Ek II, Bölüm I
Filtre sınıfını seçmeden önce kurulumun nasıl temiz tutulacağını gözden geçirin. Filtre kutusu temizlenebilir mi? Birikmiş kir temiz tarafa taşınmadan filtre değiştirilebilir mi? Conta, oturma düzenine uyuyor mu? Temizlik, filtreyi veya çerçeveyi neme ya da kimyasallara maruz bırakacak mı?
Bu sorular filtre alımını tesisin hijyen planına bağlar. Yalnızca broşüründe “hijyenik” sözcüğü var diye bir yapı seçmeden önce yanıtlanmalıdır.
Regulation 1935/2004 hava filtresine uygulanır mı?
Amaçlanan ve öngörülebilir kullanıma bağlıdır. Regulation (EC) No 1935/2004; gıdayla temas etmesi amaçlanan, zaten amaçlanan gıda temasında olan veya normal ya da öngörülebilir koşullarda gıdayla temas etmesi ya da ona bileşen aktarması makul olarak beklenen malzeme ve eşyaları kapsar. Hava filtresi için bu kapsamı gerçek uygulamaya göre değerlendirin. HVAC ürünü olması kendiliğinden kapsam dışında bırakmaz; gıda fabrikasına takılması da kendiliğinden kapsama dahil etmez. Regulation (EC) No 1935/2004, Madde 1
Genel bina alanına hizmet eden uzaktaki filtre ile açık ürüne doğru hava sağlayan filtre farklı incelemeler gerektirir. Mesafe tek başına konuyu çözmez. Normal veya öngörülebilir kullanım koşullarında filtreden gelen maddelerin gıdaya ulaşmasının makul olarak beklenip beklenemeyeceğini değerlendirin. Bu sonuca nasıl ulaşıldığını kaydedin.
Gıdayla temas kuralları geçerliyse malzemeye özgü ilgili düzenlemeler ve ulusal hükümler de dikkate alınmalıdır. Regulation (EU) No 10/2011 kapsamındaki plastik gıda temas malzemeleri için Komisyon, ilgili bilgilerin üretim zinciri boyunca iletilmesinde kullanılan bir uygunluk beyanını açıklar. Destekleyici belgeler bu beyanı doğrulamalı ve talep edildiğinde denetim makamlarına sunulabilmelidir. Malzeme, kullanım ve hukuki dayanak belirtilmeden “gıdaya uygundur” demek, eşdeğer bir açıklama değildir. Avrupa Komisyonu: gıdayla temas mevzuatı
Filtrenin tamamını kapsayan belgeleri isteyin
Hava filtresi; medya, çerçeve, yapıştırıcı veya dolgu bileşiği, ayırıcılar ve conta içerebilir. Tek bir bileşene ait belge, filtrenin tamamının başka bir kullanıma uygun olduğunu tek başına göstermez.
Tedarikçiye her belgenin tam olarak neyi kapsadığını sorun. Beyan bir sızdırmazlık elemanıyla ilgiliyse bu sınırı kaydedin. Test tamamlanmış filtreyi kapsıyorsa modelini, yapısını ve belirtilen koşulları kontrol edin. İddia bir klima santralini kapsıyorsa önerilen filtre ve montaj konfigürasyonunun buna dahil olup olmadığını kontrol edin.
| Yanıtlanacak soru | İstenebilecek belge veya test verisi | Tek başına neyi göstermez? |
|---|---|---|
| Filtre, belirtilen parçacık giderimini sağlıyor mu? | Beyan edilen sınıf, geçerli test standardı ve performans raporu | Her malzemenin gıda temasına uygunluğunu |
| Kuruluma uyuyor ve sızdırmazlık sağlıyor mu? | Ölçüler, çizim, conta düzeni ve montaj talimatları | Havalandırma sisteminin tamamının hijyenini |
| Yapı, ortama uygun mu? | Malzeme tanımı ve belirtilen sıcaklık, nem ve kimyasal sınırları | Bu sınırların dışındaki koşullara uygunluğunu |
| Gıdayla temas uygunluğu değerlendirmesi gerekiyor mu? | Belgelenmiş kapsam değerlendirmesi ve geçerli beyanlar veya destekleyici kanıt | Her gıda veya süreç için evrensel onayı |
| Filtre hijyenik biçimde elleçlenip değiştirilebilir mi? | Elleçleme talimatları ve tesise özgü bakım prosedürü | Prosedürün sahada doğru uygulanmasını |
| Tedarik edilen ürün izlenebilir mi? | Model kimliği ve kararlaştırılmış parti veya seri belgeleri | Referans verilen ürünün ötesindeki performans iddialarını |
Eksik belgeleri belirlemek için bu kontrol listesini kullanın. Sertifika yalnızca kapsamına giren özellikleri doğrular.
Filtreyi tesisin hijyen planına dahil edin
EHEDG’nin gıda tesisi hava işleme sistemlerine ilişkin açık rehberi; ürün riskini, hijyen bölgelerini, uygun ekipmanı ve bakımı vurgular. Teknik veya hijyenik eksiklik gözlendiğinde inceleme ve değişime de dikkat çeker. Filtre seçimi bu genel yaklaşımın içinde yer alır. EHEDG: gıda tesisinde hava kalitesi ve kontrolü
Örneğin ürünün zaten kapalı ambalajda olduğu bir paketleme odası için hazırlanmış şartname düşünün. Şimdi aynı şartnamenin, son işleminden sonra açık ürünle çalışılan alana kopyalandığını varsayalım. Filtre aynı olabilir, ancak kontaminasyon olayının sonucu farklıdır. İkinci alan için kopyalanmış bir onay satırı yerine ayrı bir değerlendirme yapılmalıdır.
Malzeme değişikliklerini de inceleyin. Çerçeve, yapıştırıcı veya conta değişirse özgün yapıyı değerlendiren ekibe bildirin. Ürün tanımını ve destekleyici belgeleri güncelleyin; böylece belgeler, gerçekten tedarik edilen ürünün güncel özelliklerini göstersin.
VDI 6022 Part 1, havalandırma ve iklimlendirme sistemleri ile ünitelerinin hijyen gerekliliklerini ele alır. Şartname buna göre kanıt istiyorsa ürünü ve gerçekten değerlendirilen yönleri belirleyin. VDI 6022 atfı, genel bir gıdayla temas beyanı olarak sunulmamalıdır. VDI 6022 Part 1:2018-01
Filtre tedarikçinize gönderebileceğiniz daha iyi bir talep
Belgeleri sıralamadan önce uygulamayı tanımlayın:
“Filtre, belirtilen hava debisinde bu üretim alanına hizmet edecektir. Filtre çıkışından sonraki şu noktalarda gıda açıkta bulunmaktadır. Lütfen önerilen filtre yapısını, performans sınıfını, ölçülerini, çalışma sınırlarını ve mevcut test belgelerini doğrulayın. Amaçlanan kullanımla ilgili gıdayla temas gerekliliklerini belirtin ve ileri sürülen belirli iddiaları destekleyen kanıtları sağlayın.”
Satın alma ve kalite ekiplerinden sorular
H14, filtrenin gıdaya uygun olduğu anlamına mı gelir?
H14 bir filtrasyon sınıflandırmasıdır. Filtredeki her malzemeyi tanımlamaz veya her gıda sürecine uygunluğu göstermez. Performans kanıtını ve uygulamaya özgü yapı değerlendirmesini ayrı ayrı isteyin. EN 1822-1:2019 kapsamı
Uygunluğu göstermek için paslanmaz çelik yeterli mi?
Bu, çerçeve malzemesini tanımlar; filtrenin bütün yapısını veya çalışma koşullarını değil. Medya, sızdırmazlık elemanları, yapıştırıcılar, montaj ve öngörülen temizlik koşulları yine de değerlendirilmelidir.
Sertifika istemeyi bırakmalı mıyız?
Hayır. Amacı ve kapsamı açık belgeler isteyin. Her biri, önerilen uygulamadaki gerçek bir gerekliliği veya kontaminasyon riskini kontrol etmenize yardımcı olmalıdır.
Kaynaklar
- Gıda hijyenine ilişkin Regulation (EC) No 852/2004
- Gıdayla temas eden malzemelere ilişkin Regulation (EC) No 1935/2004
- Avrupa Komisyonu: gıdayla temas eden malzemeler mevzuatı
- EHEDG Guideline 47 kapsamı
- EHEDG’nin gıda tesisi hava işleme sistemleri hakkındaki açık makalesi
- ISO 8573-1:2010
- VDI 6022 Part 1:2018-01



